Vandaag, morgen en gisteren in het Japans: zoek de referentiedag
De dagwoorden kennen is pas de eerste stap. Volg één plan terwijl de dag verandert, onderscheid een nieuwe mededeling van een oud bericht en koppel er een kalenderdatum aan voordat je een relatief tijdswoord opnieuw gebruikt.
Japanse woorden voor vandaag, morgen en gisteren hebben een referentiedag nodig: de dag van waaruit de spreker de gebeurtenis beschrijft. Verandert die dag, dan kan ook het woord voor dezelfde gebeurtenis veranderen. Begin met deze lezingen uit de MLC-les over dagwoorden:
- 今日 (きょう, kyō, ‘vandaag’) betekent de huidige dag in de beschreven context.
- 明日 (あした, ashita, ‘morgen’) betekent de volgende dag.
- 昨日 (きのう, kinō, ‘gisteren’) betekent de vorige dag.
De TUFS-uitleg over relatieve tijd ordent daguitdrukkingen rond de huidige dag. Dat verband is belangrijker dan bij elk woord een kalenderdatum onthouden.
Veranker de eerste uitspraak in de context
Stel je een leerder voor die op 17 oktober praat over een schoolbezoek dat voor 18 oktober gepland staat. Deze data zijn een voorbeeld, geen echte afspraak.
あした学校に行きます。 (あしたがっこうにいきます, ashita gakkō ni ikimasu, ‘Ik ga morgen naar school.’)
In deze situatie verwijst de zin naar 18 oktober, omdat 17 oktober de dag van spreken is. Schrijf tijdens het oefenen beide data op: spreekdag 17 oktober, schoolbezoek 18 oktober. Het Japanse tijdswoord beschrijft hun onderlinge relatie.
De zin laat ook een basisconstructie zien die je intact moet houden. De TUFS-les over tijdsuitdrukkingen zet morgen direct vóór de rest van de werkwoordszin, zonder het tijdspartikel ni erachter. Dit is een gecontroleerd beginnerspatroon, geen regel die elke andere constructie met tijdswoorden verbiedt.
Verplaats de spreekdag, behoud de gebeurtenis
Verplaats de spreker nu naar 18 oktober terwijl het schoolbezoek op 18 oktober blijft staan. Het bezoek is vandaag. Als je opnieuw morgen gebruikt, wijs je een dag verder vooruit en bedoel je een andere datum.
Op 19 oktober beschrijft een spreker die terugkijkt op het bezoek van 18 oktober dit als gisteren. De gebeurtenis is op dezelfde kalenderdatum gebleven; de referentiedag is verschoven. Ook de werkwoordsvorm moet bij een afgeronde gebeurtenis passen. Verander dus niet alleen het tijdswoord met de aanname dat de hele zin dan klopt.
Dit is een nuttige controle als plannen veranderen. Bepaal eerst of de gebeurtenis is verschoven, de spreekdag of allebei. Kies daarna het relatieve woord. Je hoeft niet het hele gesprek te vertalen om dat verband vast te stellen.
Lees een ouder bericht vanuit zijn eigen context
Stel dat je het bericht van 17 oktober op 18 oktober opent. Het oorspronkelijke morgen verwijst in de context van dat bericht nog steeds naar 18 oktober. Het bericht een dag later openen verandert niet ongemerkt het oorspronkelijke plan van de afzender.
Ook een geciteerde zin kan het referentiepunt van een eerdere spreker behouden. Zoek de berichtdatum, het gesprek eromheen en eventuele expliciete kalenderdata. Ontbreken die, maak van een relatief woord dan geen zekere afspraakdatum.
Bevestig bij een echte afspraak de kalenderdatum als de verwijzing onduidelijk is. Een gok op basis van woordenschat is niet genoeg om vast te stellen waar of wanneer iemand je verwacht.
Oefen het controleren van het referentiepunt
- Bepaal wie spreekt en op welke dag.
- Zet het relatieve woord voor die situatie om in een kalenderdatum.
- Verplaats de spreekdag terwijl de gebeurtenis vast blijft staan.
- Zeg in het Nederlands welk relatief woord nu past voordat je een nieuwe Japanse zin maakt.
De N5-woordenschatpagina over tijd biedt de bredere woordenschat. De gids voor weekdagen en maanden behandelt kalenderbenamingen. Houd deze oefening gericht op de referentiedag.
Kies één gedateerd voorbeeld uit je leesmateriaal of zoek in de openbare woordenschat- en uitdrukkingenbibliotheek een onderdeel om in context te leren. Schrijf de spreekdag en bedoelde kalenderdag ernaast voordat je het tijdswoord opnieuw gebruikt.
Samengesteld door ons redactieteam met hulp van AI. Productgegevens zijn gecontroleerd aan de hand van de onderstaande bronnen.
Gerelateerde artikelen
- Japans ko-so-a-do: voorwerpen, plaatsen en woorden vóór een zelfstandig naamwoord
- Aru en iru: kies het Japanse bestaanswerkwoord dat bij de situatie past
- Japanse i- en na-bijvoeglijke naamwoorden: kijk hoe ze bij een zelfstandig naamwoord staan
Bronnen
- TUFS: tijdswoorden met de huidige dag als anker
De huidige dag, week, maand en het huidige jaar vormen het referentiepunt voor verwante tijdswoorden. De les geeft de geordende reeks dagwoorden. (gecontroleerd op 2026-10-17)
- TUFS: tijdsuitdrukkingen in een werkwoordszin
De basisvoorbeelden gebruiken morgen en gisteren zonder een volgend tijdspartikel ni. Dit ondersteunt alleen het genoemde beginnerspatroon, niet elke mogelijke constructie. (gecontroleerd op 2026-10-17)
- MLC: oorspronkelijke les over dagwoorden en hun lezingen
De oorspronkelijke schoolles koppelt gisteren, vandaag en morgen aan kana-lezingen, romaji en Engelse betekenissen. Voorbeelden omvatten morgen naar school gaan. (gecontroleerd op 2026-10-17)

