Kana die op elkaar lijken: vier controles voor シ/ツ, ソ/ン, さ/ち en meer
De meeste verwarrende kana kun je uit elkaar houden met een van vier controles: de richting van de lange streep, het aantal strepen, het einde van de laatste streep of het woord eromheen. Ook katakana die op kanji lijken komen aan bod, zoals ロ en 口.
De meeste kana die op elkaar lijken, kun je met een van vier controles onderscheiden. Ten eerste de richting van de lange streep: bij シ (shi) en ン (n) loopt die omhoog; bij ツ (tsu) en ソ (so) omlaag. Ten tweede het aantal strepen: さ (sa) heeft één dwarsstreep en き (ki) heeft er twee. Ten derde het uiteinde: ぬ (nu) eindigt in een lus en め (me) niet. Ten vierde de context: daarmee onderscheid je in de praktijk katakana zoals カ (ka) van de kanji 力 (chikara, ‘kracht’). Kies de controle die bij het paar past, in plaats van naar de hele vorm te blijven staren.
Controle 1: de richting van de lange streep
De kanatabel van NHK WORLD-JAPAN (pdf) geeft de streepvolgorde met pijlen weer. Daarmee kun je de vier bekende katakana makkelijk uit elkaar houden:
- シ (shi): twee korte strepen, gevolgd door een lange streep die vanaf linksonder omhoog wordt geschreven.
- ン (n): één korte streep, gevolgd door een lange streep die vanaf linksonder omhoog wordt geschreven.
- ツ (tsu): twee korte strepen, gevolgd door een lange streep die vanaf rechtsboven omlaag wordt geschreven.
- ソ (so): één korte streep, gevolgd door een lange streep die vanaf rechtsboven omlaag wordt geschreven.
Er zijn dus maar twee vragen. Loopt de lange streep omhoog of omlaag? Zijn er één of twee korte strepen? Omhoog plus twee is シ. Omhoog plus één is ン. Omlaag plus twee is ツ. Omlaag plus één is ソ.
In gedrukte tekst zie je de pen niet bewegen. Kijk daarom naar het spoor van die beweging. Een stijgende streep begint onderaan en eindigt rechtsboven. Een dalende streep begint aan de bovenkant en loopt met een boog naar linksonder. De korte strepen helpen ook. Bij シ staan ze links, boven elkaar. Bij ツ staan ze bovenaan naast elkaar. In de katakanagids vind je een ezelsbruggetje voor dit paar.
Controle 2: tel de extra strepen
Sommige paren hebben dezelfde basisvorm en verschillen maar één streep. Tel voordat je gokt.
- さ (sa) heeft één horizontale streep. き (ki) heeft er twee.
- は (ha) heeft links een verticale streep en rechts één dwarsstreep. ほ (ho) heeft dezelfde verticale streep links en twee dwarsstrepen. ま (ma) heeft de twee dwarsstrepen van ほ, maar geen verticale streep links.
- ク (ku) bestaat uit twee strepen. タ (ta) heeft binnenin een korte derde streep. Met de katakanatabel kun je de vormen vergelijken terwijl romaji is uitgeschakeld.
- ウ (u) heeft bovenaan een korte streep. ワ (wa) niet.
Controle 3: hoe de streep eindigt
Kijk bij andere paren alleen naar het laatste deel van het teken.
- ぬ (nu) eindigt in een kleine lus. め (me) eindigt in een open boog.
- る (ru) eindigt in een lus. ろ (ro) heeft een open uiteinde.
- ね (ne) eindigt in een lus, れ (re) in een kort streepje naar buiten en わ (wa) in een open boog.
- さ (sa) en ち (chi) zijn bijna elkaars spiegelbeeld. De onderste boog van さ is naar rechts open. De onderste boog van ち bolt naar rechts en is naar links open.
De hiraganagids noemt verschillende van deze paren in het onderdeel over tekens die je makkelijk verwart.
Controle 4: laat het woord de doorslag geven
Sommige katakana lijken bijna precies op een kanji. In digitale tekst zijn het verschillende tekens. Unicode, de standaard achter digitale tekst, noemt ロ ‘KATAKANA LETTER RO’, terwijl 口 een aparte kanji is waarvan de Unihan-vermelding ‘mond; open uiteinde; ingang, poort’ geeft. Op de pagina kunnen de vormen echter bijna identiek zijn.
- カ (ka) en 力 (chikara, ‘kracht’)
- ロ (ro) en 口 (kuchi, ‘mond’)
- エ (e) en 工 (kou, zoals in 工場, koujou, ‘fabriek’)
- ニ (ni) en 二 (ni, ‘twee’)
- ハ (ha) en 八 (hachi, ‘acht’)
- タ (ta) en 夕 (yuu, ‘avond’, zoals in 夕方, yuugata)
- ー (het teken voor een lange klinker) en 一 (ichi, ‘één’)
Het hele woord en de context geven een aanwijzing: ロ in ロンドン (Rondon, ‘Londen’) is katakana, terwijl 口 in 出口 (deguchi, ‘uitgang’) en 入口 (iriguchi, ‘ingang’) kanji is. Alleen de aanwezigheid van kanji of hiragana ernaast is niet genoeg om dat te bepalen. In ラーメン (raamen, ‘ramen’) is het streepje na ラ het teken voor een lange klinker, niet het getal één. In informele teksten kan ー ook na hiragana staan, zoals in すごーい (sugooi, ‘geweldig’). Ook daar verlengt het de klinker.
Hetzelfde werkt bij hiragana en katakana die op elkaar lijken. へ en ヘ (he) zijn bijna identiek, en り/リ (ri) en か/カ (ka) lijken sterk op elkaar. In woorden staan de tekens van elk paar meestal voor dezelfde klank, maar het richtingpartikel へ in hiragana spreek je uit als e. Context en grammatica helpen bij het bepalen van schrift en lezing. Het artikel over hiragana en katakana legt uit wanneer je elk schrift tegenkomt.
Hoe je een paar oefent
- Benoem de controle. Schrijf bij elk paar dat je verwart op waarmee je het onderscheid maakt: richting, aantal, uiteinde of context.
- Oefen het paar samen. Als je het tussen alle 46 kana oefent, valt het verschil minder op.
- Lees de tekens in echte woorden. ソ in ソファ (sofa, ‘bank’) en ン in パン (pan, ‘brood’) zijn makkelijker uit elkaar te houden dan de losse vormen.
Oefen hiragana die op elkaar lijken
Open Inku's gratis kanaquiz in de stand Gelijkende tekens. Je oefent er し/つ, ね/れ/わ, ぬ/め, ろ/る en は/ほ/ま. Typ de romaji voor elk teken. Maak je een fout, dan blijft het verschil in beeld staan tot je verdergaat. Zo kun je de controle toepassen voordat de volgende vraag komt. De stand Gelijkende tekens bevat alleen deze hiraganagroepen. Gebruik voor シ, ツ, ソ en ン de richtingscontrole hierboven wanneer je ze in een woord tegenkomt.
Samengesteld door ons redactieteam met hulp van AI. Productgegevens zijn gecontroleerd aan de hand van de onderstaande bronnen.
Gerelateerde artikelen
- Kleine ゃ, ゅ, ょ in het Japans: hoe je きゃ, しゅ en ちょ leest
- Dakuten en handakuten: wat ゛ en ゜ met Japanse kana doen
- Kleine tsu en lange klinkers in het Japans: hoe je っ, ッ en ー leest
Bronnen
- NHK WORLD-JAPAN: The Japanese Syllabaries (kanatabel met streepvolgorde, pdf)
Pijlen voor de streepvolgorde: シ en ン eindigen met een stijgende streep, ツ en ソ met een dalende streep vanaf rechtsboven; さ heeft drie strepen en き vier; vormen van ぬ, め, る, ろ, ね, れ, わ, さ, ち, ク, タ, ウ, ワ. (gecontroleerd op 2026-10-15)
- Unicode Character Database: UnicodeData.txt
ロ is U+30ED KATAKANA LETTER RO; カ, エ, ニ, ハ en タ hebben afzonderlijke katakanacodepunten, terwijl ー KATAKANA-HIRAGANA PROLONGED SOUND MARK is. (gecontroleerd op 2026-11-17)
- Unicode Unihan Database: U+53E3 口
口 is een aparte kanji met de betekenissen mond; open uiteinde; ingang, poort; Japanse kun-lezing KUCHI. (gecontroleerd op 2026-10-15)
- Unicode Unihan Database: U+529B 力
力 betekent kracht, vermogen, invloed; Japanse kun-lezing CHIKARA. (gecontroleerd op 2026-10-15)
- Inku: gratis kanaquiz, stand Gelijkende tekens
De stand Gelijkende tekens oefent し/つ, ね/れ/わ, ぬ/め, ろ/る en は/ほ/ま; typ de romaji; bij een fout antwoord blijft het verschil in beeld tot je verdergaat. (gecontroleerd op 2026-10-15)

